DOLAR
EURO
ALTIN
BIST
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 15°C
Çok Bulutlu

Kırmızı Kitap’ta pandemi

Kırmızı Kitap’ta pandemi
26.03.2020
20
A+
A-
Bülent Aydemirbaydemir@haberturk.com

Koronavirüs (Kovid-19) bize, küresel salgınlarla mücadelenin topyekûn yapılması ve bir ulusal güvenlik sorunu olduğunu keskin bir şekilde gösterdi. Belki de bunun için İspanya, virüsle mücadelede NATO’dan yardım istedi. ABD; New York, Washington ve California’da ulusal muhafızları, askerleri sahaya indirdi. Devletler, tarihin en büyük bütçelerini virüsle mücadeleye ayırdılar. ABD tarihinin en büyük yeni işsiz başvurusu, 1.5 milyon kişi, geçen hafta farklı eyaletlerde yapıldı.

Birçok ülkede sağlık sistemi çökme riskiyle karşı karşıya. İnsanlar ölüyor ve ölmeye devam edecek. Dev ekonomiler, süper güçler dahi virüse karşı çaresiz kalabiliyor. ABD Başkanı Trump, “Bizi virüs değil, kaygı öldürecek” derken, New York Eyalet Valisi Andrew M. Cuomo Başkan Trump’a, “Bize 30 bin solunum cihazı lazım; 4 bin yolluyorsunuz. O zaman ölecek 26 bin kişiyi siz belirleyin” diyor.

Bunları dehşet uyandırmak için hatırlatmadım. Zaten insanoğlu dehşetin büyüğünü yaşıyor. Bu salgın da gelip geçecek ama ileride başka salgınlar da gelecek. İster doğal yollarla yayılmış, ister laboratuvarda üretilmiş olsun küresel salgın (pandemi) riski ile tüm devletler karşı karşıya… Şüphesiz, aşısı ve çaresi bulunacak ve insanoğlu galip gelecek ama dünya eskisi gibi olmayacak…

Küresel salgın hastalıklar ve pandemi, Türkiye’nin “Kırmızı Kitabı” olarak bilinen Milli Güvenlik Siyaset Belgesi’nde ne şekilde yer alıyor. Bir güncelleme yapıldı mı ve eylem planları yenilendi mi? Bu soruyu yetkililere sorup yanıt aradım. Çünkü birçok ülkede olduğu gibi Türkiye için de bu bir ulusal güvenlik sorunu…

KIRMIZI KİTAPTA PANDEMİ

Pandemi, Milli Güvenlik Siyaset Belgesi’ne (MGSB) 2010 tarihli güncellemede girmişti ve alt belgelerde, ulusal güvenlik eylem planlarında salgınla nasıl mücadele edileceğinin detayları yer almıştı. MGSB, geçen yıl sonunda tekrar güncellendi. Belgede, Suriye’nin kuzeyinden gelen tehdit algısı güçlendirildi ve bölgedeki devlet altı yapılanmalara verilen dış desteğe dikkat çekildi. MGSB, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi Güvenlik Mimarisi’ne uygun hale getirildi. Çalışmayla ilgili detayları daha önce yine Habertürk’te okurlarımıza duyurmuştuk.

Koronavirüs Pandemisiyle birlikte, acaba MGSB’de ve ulusal eylem planlarında bir değişiklik yapıldı mı diye merak edip yetkililere sordum ve şu yanıtı aldım:

“13 Nisan 2019 tarihli Cumhurbaşkanlığı kararnamesine bakın. Türkiye’nin salgınlarla ilgili ne tür hazırlıklar yaptığını orada göreceksiniz. Türkiye, buna hazırlıklıydı. 80 milyonluk bir ülkeden söz ediyoruz. İnşallah etkilenme oranı düşük kalır ve virüs kısa sürede kontrol altına alınır. Ancak Türkiye genelinde il il planlamalar yapıldı.”

 

PANDEMİ GENELGESİ

13 Nisan 2009 tarihli, “Küresel Grip Salgını (Pandemi)” konulu Cumhurbaşkanlığı genelgesinde, İnfluenza (grip) virüslerinin yol açtığı küresel çapta salgınların yeni tipte virüslerden kaynaklı enfeksiyonlara yol açabildiği belirtilerek, nüfusun büyük çoğunluğunu etkileme ihtimalinin bulunduğu vurgulanıyor.

Genelgede, kamu kurum ve kuruluşlarının alması gereken önlemler şöyle sıralanıyor:

– Sağlık Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan ve bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının pandemiye yönelik görev ve sorumluluklarının belirtildiği, “Pandemik İnfluenza Ulusal Hazırlık Planı” www.grip.gov.tr adresinde yayımlanacak. Konu ile ilgili ayrıntılı bilgilendirmeler ve güncel duyurular bu adresten düzenli olarak yapılacak.

– Pandemi sırasında yapılacak çalışmaların belirlenmesi ve pandeminin toplumdaki etkisinin azaltılması amacıyla valiliklerin koordinasyonunda, planda belirtilen usûl ve esaslara uygun olarak, “Pandemik İnfluenza İl Hazırlık ve Faaliyet Planı” hazırlanacak, sekretarya il sağlık müdürlüklerinde yürütülecek.

– Küresel bir grip salgınında hizmet sunumunun aksamaması amacıyla il sağlık müdürlükleri ile işbirliği içinde pandemi hazırlık çalışmaları yapılarak hastaneler ve tedavi merkezlerinin yanı sıra, kamu kurumlarında da sağlık hizmeti verilebilmesi için ilde ihtiyaç duyulan ek hizmet, birim, alan, araç ve malzemelerin tedariki ile bunların hizmete sunulması planlanacak.

– Kamu kurum ve kuruluşlarının bilgilendirilmesi amacıyla merkezde Sağlık Bakanlığı, illerde ise valiliklerin koordinasyonunda il sağlık müdürlükleri tarafından bilgilendirme ve işbirliği toplantıları düzenlenecek, uygulamalar Sağlık Bakanlığı’nca takip edilecek.

NELER YAPILDI?

Pandemik İnfluenza Ulusal Hazırlık Planı, 208 sayfadan oluşuyor ve tüm illere faaliyet planı hazırlamaları için görev veriyor. Hazırlık Planı’nın detaylarına baktığımızda özetle şu detaylar yer alıyor:

Pandeminin Evreleri; Evre 1-3: Nadir insan enfeksiyonu, Evre 4: İnsandan insana bulaş, Evre 5-6: İnsanlar arasında yaygın enfeksiyon, Pik Sonrası: Tekrar olasılığı, Pandemi Sonrası: Mevsimsel düzeyde hastalık aktivitesi. 

Eylem Planı’nda toplumsal-ekonomik yaşamın sürdürülebilirliğinin sağlanmasına yönelik tedbirler, pandemi tatbikatları, laboratuvar testleri, izolasyon, pandemide görevli halk sağlığı laboratuvarları ve bunların hazırlıkları, riskli grupların belirlenmesi ve bunlara yönelik çalışmalar, aşı geliştirme ve aşılama süreçleri, göçmen politikaları ve göçmenlere yönelik çalışmalar gibi birçok başlıkta faaliyetler yer alıyor.

Bunlar yeterli mi? Değil. Daha yapacak çok iş var. Dediğim gibi bu salgın da gelip geçecek ve Türkiye, kendi meselelerine, bu meselelerin çözümlerine odaklanacak. Ülkenin önünde çözüm bekleyen yığınla sorun var…

kırmızı kitapkovid-19koronavirüscorona virüsüulusal güvenlik sorunusalgın hastalıklartürkiyede koronavirüs önlemleripandemison dakika haberlerGÜNÜN ÖNEMLİ MANŞETLERİRöportajlar, insan hikayeleri, belgeseller… Binlercesi YouTube kanalımızda.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.